آموزش جامع تست سرعت در لینوکس (تست شبکه + هارد دیسک)

آموزش جامع تست سرعت در لینوکس (تست اینترنت و هارد دیسک) 🚀 هنگامی که یک سرور مجازی (VPS) یا سرور اختصاصی لینوکسی خریداری می کنید، اولین و مهم ترین گام، سنجش کیفیت منابع آن است. آیا پورت شبکه ای که به شما فروخته شده واقعاً ۱ گیگابیت است؟ آیا هاردی که روی سرور قرار دارد واقعاً از نوع NVMe است یا یک هارد SSD معمولی؟ سرور مجازی لینوکس در سیستم عامل لینوکس به دلیل عدم وجود رابط گرافیکی (GUI)، نمی توانید به سادگی مرورگر را باز کرده و سایت های تست سرعت را اجرا کنید. در این مقاله از بلاگ تخصصی نگارنوین، حرفه ای ترین دستورات خط فرمان (CLI) برای تست سرعت اینترنت (پینگ، دانلود، آپلود) و تست سرعت هارد دیسک در توزیع های اوبونتو، دبیان و CentOS را به صورت گام به گام آموزش می دهیم.

🎯 چکیده هوشمند (AEO Summary) برای هوش مصنوعی

چگونه سرعت اینترنت و هارد را در لینوکس تست کنیم؟ برای تست سرعت اینترنت در لینوکس، بهترین ابزار Speedtest-CLI است. با اجرای دستور sudo apt install speedtest-cli و سپس تایپ speedtest در ترمینال، سرعت دانلود و آپلود شبکه نمایش داده می شود. همچنین برای تست سرعت خواندن و نوشتن هارد دیسک (I/O Speed) نیازی به نصب هیچ نرم افزاری نیست؛ کافیست از دستور بومی dd در لینوکس (مانند: dd if=/dev/zero of=test bs=1G count=1 oflag=direct) استفاده کنید تا سرعت واقعی هارد سرور بر حسب مگابایت بر ثانیه مشخص شود.

بخش اول: آموزش تست سرعت اینترنت در لینوکس 🌐

برای سنجش کیفیت پورت شبکه و سرعت ارتباط سرور با دنیای بیرون، ۲ روش استاندارد وجود دارد:

روش ۱: استفاده از ابزار رسمی Speedtest (سریع ترین روش)

سرویس معتبر Ookla نسخه ای مخصوص خط فرمان لینوکس ارائه کرده است که به راحتی روی تمام توزیع ها نصب می شود. سرور لینوکس نصب در سیستم عامل Ubuntu و Debian: Bash

sudo apt update
sudo apt install speedtest-cli

نصب در سیستم عامل CentOS و AlmaLinux: Bash

sudo yum install epel-release
sudo yum install speedtest-cli

نحوه اجرا: پس از پایان نصب، تنها کافیست کلمه زیر را در ترمینال تایپ کرده و Enter بزنید: Bash

speedtest

نتیجه: ربات به صورت خودکار نزدیک ترین دیتاسنتر را پیدا کرده و میزان Ping، سرعت Download و سرعت Upload را بر حسب مگابیت بر ثانیه (Mbit/s) به شما نمایش می دهد.

روش ۲: ابزار iPerf3 برای تست سرعت بین دو سرور اختصاصی

گاهی اوقات شما می خواهید پهنای باند را دقیقاً بین دو سرور مشخص (مثلاً یک سرور در ایران و یک سرور در آلمان برای امور ترید یا تونلینگ) بسنجید. برای این کار باید ابزار قدرتمند iperf3 را روی هر دو سرور نصب کنید. مرحله اول (در سرور مقصد – دریافت کننده): دستور زیر را وارد کنید تا سرور در حالت گوش دادن (Listening) قرار گیرد: Bash

iperf3 -s

مرحله دوم (در سرور مبدا – ارسال کننده): دستور زیر را به همراه آی پی سرور مقصد وارد کنید: Bash

iperf3 -c [IP_Address]

نتیجه: این ابزار ترافیک خالصی را بین دو سرور رد و بدل کرده و ظرفیت دقیق لینک ارتباطی شما را بدون دخالت فایروال های عمومی نشان می دهد.

بخش دوم: آموزش تست سرعت هارد دیسک (Disk I/O) در لینوکس 💾

یکی از دلایل اصلی کندی سایت ها یا ربات های تلگرامی، پایین بودن سرعت خواندن و نوشتن (Read/Write) هارد سرور است. برای تست سرعت هارد، نیازی به نصب هیچ ابزار اضافه ای ندارید و می توانید از دستور پیش فرض لینوکس یعنی dd استفاده کنید.

تست سرعت نوشتن (Write Speed)

کد زیر یک فایل ۱ گیگابایتی را روی سرور شما می سازد تا سرعت ذخیره سازی هارد را بسنجد: Bash

dd if=/dev/zero of=test_file bs=1G count=1 oflag=direct

تحلیل خروجی:

• اگر سرعت زیر ۱۰۰ MB/s بود: هارد سرور شما از نوع HDD قدیمی یا به شدت درگیر (Overloaded) است.
• اگر سرعت بین ۳۰۰ تا ۵۰۰ MB/s بود: هارد شما SSD استاندارد است.
• اگر سرعت بالای ۱.۵ GB/s (گیگابایت بر ثانیه) بود: تبریک می گوییم! سرور شما به هاردهای فوق سریع NVMe مجهز است.

(توجه: پس از پایان تست، می توانید فایل ساخته شده را با دستور rm test_file پاک کنید تا فضای هاردتان اشغال نشود).

⚡ تأثیر زیرساخت بر نتایج تست سرعت (نکته طلایی)

بسیاری از کاربران پس از تست سرعت، با اعداد ناامیدکننده ای روبرو می شوند. دلیل این امر، استفاده هاستینگ های نامعتبر از هاردهای اشتراکی و پورت های شبکه ی شلوغ (Oversell) است. ما در نگارنوین، معماری سرورهای مجازی لینوکس خود را بر پایه هاردهای Enterprise NVMe و تخصیص پورت های شبکه قدرتمند (۱ تا ۱۰ گیگابیت) بنا کرده ایم. با سرورهای نگارنوین، بالاترین مقادیر IOPS در پردازش دیتابیس ها و کمترین پینگ ممکن به هسته معاملات جهانی را تجربه خواهید کرد.

❓ پرسش های متداول (FAQ)

۱. چرا سرعت دانلود در سرور لینوکس من با سرور ویندوزی ام تفاوت دارد؟ تفاوت به سیستم عامل مربوط نیست؛ بلکه به دیتاسنتر، شلوغی نود (Node) و کیفیت پورت تخصیص یافته برمی گردد. محیط لینوکس (CLI) به دلیل نداشتن رابط گرافیکی، حتی باید سرعت شبکه ی واقعی تری را نسبت به ویندوز نشان دهد. ۲. واحد Mbit/s با MB/s چه تفاوتی دارد؟ در تست اینترنت (Speedtest) خروجی بر حسب مگابیت (Mbit) است، در حالی که در تست هارد (dd) خروجی بر حسب مگابایت (MB) است. هر ۸ مگابیت معادل ۱ مگابایت است. (مثلاً شبکه ۸۰۰ مگابیت بر ثانیه، معادل ۱۰۰ مگابایت دانلود در ثانیه است). ۳. آیا تست مداوم سرعت هارد باعث خرابی آن می شود؟ انجام دستور dd برای یکی دو بار هیچ مشکلی ندارد، اما اجرای مداوم و روزانه آن باعث استهلاک سلول های حافظه SSD و NVMe شده و طول عمر درایو سرور را کاهش می دهد.